TĂNG CƯỜNG CÔNG TÁC PHÒNG, CHỐNG DỊCH BỆNH ĐỘNG VẬT TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH

Thứ hai - 07/09/2026 00:00

Chăn nuôi là ngành sản xuất quan trọng, góp phần nâng cao thu nhập và phát triển kinh tế của người dân. Tuy nhiên, tình hình dịch bệnh động vật hiện nay vẫn tiềm ẩn nhiều nguy cơ phát sinh và lây lan nếu không chủ động thực hiện các biện pháp phòng, chống dịch bệnh.

Từ đầu năm 2026 đến nay, trên địa bàn tỉnh đã xuất hiện một số bệnh truyền nhiễm nguy hiểm như Viêm da nổi cục trên trâu, bò; Cúm gia cầm A/H5N1; Dịch tả lợn Châu Phi và Tai xanh trên lợn. Nhờ sự chỉ đạo quyết liệt của các cấp chính quyền, sự vào cuộc kịp thời của cơ quan chuyên môn và sự phối hợp của người chăn nuôi, các ổ dịch đã được phát hiện sớm, xử lý kịp thời, không để lây lan trên diện rộng.
Tuy nhiên, nguy cơ dịch bệnh trong thời gian tới vẫn ở mức cao do tổng đàn vật nuôi lớn, hoạt động mua bán, vận chuyển, giết mổ động vật diễn ra thường xuyên, trong khi điều kiện thời tiết thuận lợi cho mầm bệnh tồn tại và phát tán. Bên cạnh đó, vẫn còn một số hộ chăn nuôi chưa thực hiện đầy đủ việc tiêm phòng vắc xin, chưa khai báo hoạt động chăn nuôi, tiêm phòng hoặc chưa kịp thời thông báo khi vật nuôi mắc bệnh, chết bất thường, làm gia tăng nguy cơ phát sinh, lây lan dịch bệnh.
Đặc biệt, nguy cơ xâm nhập của bệnh Lở mồm long móng do vi rút serotype SAT1 (LMLM SAT1) đang được các cấp, các ngành, chính quyền địa phương và cơ quan chuyên môn đặc biệt quan tâm theo dõi, giám sát. Mặc dù Việt Nam chưa phát hiện bệnh LMLM SAT1, nhưng dịch bệnh đang diễn biến phức tạp tại một số quốc gia, nhất là Trung Quốc. Hiện nay chưa có vắc xin phù hợp để phòng bệnh này tại Việt Nam và đàn gia súc trong nước chưa có miễn dịch bảo hộ đối với chủng vi rút SAT1. Nếu xâm nhập vào nước ta, dịch bệnh có thể lây lan nhanh, gây thiệt hại lớn cho ngành chăn nuôi. Vì vậy, tỉnh Quảng Trị cũng đang đứng trước nguy cơ cao về sự xâm nhập của loại dịch bệnh nguy hiểm này.
Để chủ động phòng, chống dịch bệnh động vật, bảo vệ đàn vật nuôi, giảm thiểu thiệt hại về kinh tế và bảo đảm an toàn thực phẩm, các tổ chức, cá nhân chăn nuôi cần nghiêm túc thực hiện các biện pháp sau:
1. Chủ động thực hiện chăn nuôi an toàn sinh học

- Thường xuyên vệ sinh, tiêu độc khử trùng chuồng trại, dụng cụ chăn nuôi và khu vực xung quanh.

- Thực hiện các biện pháp ngăn chặn động vật trung gian truyền bệnh, động vật hoang dã xâm nhập khu vực chăn nuôi.

- Chỉ sử dụng con giống có nguồn gốc rõ ràng, được kiểm dịch theo quy định.

- Kiểm soát chặt chẽ người, phương tiện ra vào cơ sở chăn nuôi; hạn chế tối đa nguy cơ đưa mầm bệnh từ bên ngoài vào đàn vật nuôi.

2. Thực hiện nghiêm việc tiêm phòng vắc xin cho đàn vật nuôi

- Tiêm phòng vắc xin là biện pháp hiệu quả nhất để phòng bệnh cho vật nuôi. Người chăn nuôi cần thực hiện đầy đủ việc tiêm phòng các bệnh thuộc diện bắt buộc tiêm phòng theo kế hoạch của chính quyền địa phương và hướng dẫn của cơ quan thú y.

- Không chủ quan, không chờ đến khi có dịch mới tổ chức tiêm phòng. Việc tiêm phòng phải được thực hiện đúng đối tượng, đúng thời gian, bảo đảm tỷ lệ bao phủ theo quy định nhằm tạo miễn dịch bảo hộ cho đàn vật nuôi.

3. Thực hiện khai báo khi tự tổ chức tiêm phòng vắc xin

- Đối với các hộ chăn nuôi tự mua, tự cung ứng vắc xin để tổ chức tiêm phòng cho vật nuôi, cần chủ động khai báo với UBND cấp xã để được kiểm tra, giám sát và xác nhận kết quả tiêm phòng theo quy định.

- Việc khai báo giúp cơ quan quản lý nhà nước theo dõi tình hình tiêm phòng trên địa bàn, đánh giá tỷ lệ miễn dịch bảo hộ và làm cơ sở cấp Giấy chứng nhận tiêm phòng đối với các bệnh bắt buộc tiêm phòng theo quy định.

- Trường hợp không thực hiện khai báo, khi xảy ra dịch bệnh sẽ gặp khó khăn trong việc xác minh tình trạng tiêm phòng và xem xét điều kiện hưởng chính sách hỗ trợ của Nhà nước.

4. Kịp thời khai báo khi phát hiện vật nuôi mắc bệnh hoặc chết bất thường
- Khi phát hiện gia súc, gia cầm có biểu hiện mắc bệnh hoặc chết bất thường, người chăn nuôi phải báo ngay cho UBND cấp xã, nhân viên thú y hoặc cơ quan chuyên môn để được kiểm tra, hướng dẫn xử lý.
- Tuyệt đối không tự ý bán chạy, giết mổ, vận chuyển, tiêu thụ động vật mắc bệnh, nghi mắc bệnh hoặc vứt xác động vật chết ra môi trường làm phát tán mầm bệnh.
5. Không giấu dịch, không làm lây lan dịch bệnh
- Người chăn nuôi cần thực hiện nghiêm các quy định của Luật Thú y; không che giấu dịch bệnh; không tự xử lý động vật mắc bệnh, chết do bệnh mà không thông báo cho cơ quan chức năng.
- Mọi hành vi vi phạm quy định về khai báo dịch bệnh, vận chuyển, buôn bán, giết mổ động vật mắc bệnh hoặc làm lây lan dịch bệnh đều có thể bị xử lý theo quy định của pháp luật.
6. Tích cực phối hợp với cơ quan thú y và chính quyền địa phương
- Người chăn nuôi cần phối hợp chặt chẽ với cơ quan thú y trong việc lấy mẫu xét nghiệm, điều tra dịch tễ, tiêm phòng vắc xin, tiêu độc khử trùng và xử lý ổ dịch khi có yêu cầu.
- Đồng thời, thực hiện đầy đủ việc kê khai hoạt động chăn nuôi, cập nhật biến động đàn vật nuôi và chấp hành các hướng dẫn chuyên môn nhằm nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống dịch bệnh trên địa bàn. Mỗi người chăn nuôi là một “lá chắn” quan trọng trong công tác phòng, chống dịch bệnh động vật. Chủ động tiêm phòng, khai báo chăn nuôi, khai báo dịch bệnh và thực hiện chăn nuôi an toàn sinh học không chỉ bảo vệ đàn vật nuôi của gia đình mà còn góp phần bảo vệ sản xuất chăn nuôi của cộng đồng, bảo đảm an toàn thực phẩm, bảo vệ môi trường và phát triển ngành chăn nuôi của tỉnh theo hướng bền vững.

Tác giả: Nguyễn Thị Thúy Hằng (Chi cục Chăn nuôi và Thú y)